2011-11-20

Ахиллийн шөрмөс

Ээлжит асуудал бол шөрмөс. Өнгөрсөн жил өдийд л байх. Хөлөө удаан дарж суусны улмаас цус боогдож байснаа, гэнэт хүчтэй гүйгээд жирвэлзэн, мэдрэлгүй юм шиг бадайрдаг даа. Нэг тийм өдөр босч ирээд анзааралгүй тэр дороо алхах гэж оролдоод унаж, шагайн гаднах зөөлөн эдээ гэмтээчихсэн юм. Хэд хоноод гайгүй болсон ч одоо хэр нь өсгийтэй гутал дээр удаан явах, зааланд тоглох г.м ачаалал өгөх үед өвдөөд салахаа байж.
Гэтэл харин саяхан зааланд тоглож байгаад нөгөө хөлийнхөө шөрмөсийг тасалж орхидог байна шүү.

Шагайн ард, шилбэний булчингийн доор байрлах шөрмөсийг анагаах ухаанд Ахиллийн шөрмөс гэж нэрлэдэг бөгөөд хүний биеийн хамгийн том шөрмөс юм байна. Хөлний хөдөлгөөнийг голчлон удирддаг, хэрэв тасарсан хэсэг нь сайн эмчлэхгүй бол хөлийн хөдөлгөөнийг эргэн сэргээх боломжгүй болдог гэнэ. 
Энэ шөрмөсний хагас буюу бүтэн тасралт гэсэн гэмтэл ялангуяа спортынхонд хамгийн түгээмэл тааралддаг бөгөөд бие халаалт сайн хийгээгүйгээс болж маш амархан гэмтдэг юм байна. Тухайн хүнд мэдрэгдэхдээ шилбэний ар руу хүн өшиглөх мэт мэдрэмж төрж, буудах мэт мэдэгдэм чанга дуу гардаг байна. Их том, хамгийн бүдүүн шөрмөс маань тасарч байгаа болоод тэр байх. Миний хувьд Золоо эгч өшиглөчихлөө гэж л бодсон ч... ;))
Эмч “Хүн өшиглөх шиг болсон уу? Эргээд харсан чинь хэн ч байгаагүй юу?” г.м асуух үед нь гайхаж байсан ч ийм мэдрэмж төрдөгийг нь уншиж байж л ойлголоо.
Хэрэв шөрмөс бүрэн тасарсан бол нээлттэй, ил мэс ажилбар хийн залгах арга хэмжээ авдаг ба аль болох цаг хугацаа алдалгүй хийх хэрэгтэй байдаг гэнэ.
Харин хагас тасарсан тохиолдолд 2 замаар эмчилдэг бөгөөд уламжлалт арга нь хөлийн өлмийг жийлгэн шохойдож, шөрмөсний үзүүрүүдийг уулзуулсан байдалтай 6-8 долоо хоног байлгаснаар шөрмөс залгагдан сорвижин (яг л яс бороолдог шиг) эдгэдэг гэнэ. Нөгөө арга нь ил эсвэл далд оёх мэс ажилбар хийн тасарсан хэсгүүдийг залган үзүүрүүдийг нь нийлүүлэн, мөн хэсэг хугацаанд хүлээснээр эдгээдэг арга байна. Ер нь шөрмөс өөрөө судаслаг биш эд болохоор цусан хангамж сайтай бишээсээ болоод эдгэхдээ удаан байдаг бололтой.
Уламжлалт арга төсөр, эмгүй, эрсдэлгүй арга боловч дэлхийн жишиг одоо мэс ажилбарын замыг илүүтэй сонгож байна.
Хагалгаа хийсний гол давуу тал нь  дахин тасрах эрсдэлийг багасгана. Зарим эх сурвалжуудад 5-15 хувь бууруулна гэж дурдсан байна. Гэвч ямар нэг хэмжээний мэс ажилбар учраас цус алдах, мэдрэлийн судал дайрах, арьсны халдвар, шөрмөс эргэн анхных шигээ хүчтэй болж сэргэхгүй  байх эрсдэлүүд, өртөг өндөр г.м сул талуудтай.
Ерөнхийдөө маш удаан хугацаанд гамнаж байж эдгэрнэ. Хагалгаа эдгээд ирэхээр, хагалгаа хийлгээгүй бол мөн хэсэг хугацааны дараагаас (биеийн байдал, эмчийн зөвлөгөөгөөр) зориулалтын гутал өмсөж байж алхвал их сайн. Энэ нь эхлэн алхах үеийн шөрмөсний суналтыг хязгаарлаж алхахад дэм болж байдаг бололтой. Дараа нь биеэ халаах, булчингаа сунгах, удаанаар их ачаалал өгөхгүй дасгал хийх г.м алхамуудаар дасгаж авдаг юм байна.
Хамгийн гол нь тамирчин, спортоор хичээллэдэг, сонирхдог хүмүүс биеэ сайн халааж байхгүй бол ийм асуудал таараад байх магадлалтай юм. Буян хишиг ихтэй Балжинням Дашнямтай өдрүүдээр тохиосон манай сургуулийн тэмцээнээр л гэхэд 4 хүн ийм асуудалтай тулгарсан шүү. Зааланд хувцасаа солингуутаа л бөмбөг хөөгөөд гүйж болохгүй нь ээ.
Энэ бүхнийг ГССҮТөвийн эмч нартай хөлийнхөө шөрмөсийг залгуулж оёулна хэмээн зөрүүдэлж байх явцдаа уншиж мэдсэн билээ. Их эмч Эрдэнэбилэг, Баасанжав нар Гэмтлийн эмнэлгийн хамгийн хялбарт тооцогдом хагалгааг хийж хөлийг минь найдвартай гишгэхээр болгож өгсөн юм. Одоо хөл дээр минь хэдэн цэг төдий л сорви байна, магадгүй удахгүй арилах биз. Тэдэнд чин сэтгэлээсээ талархал илэрхийлье. 

13 comments:

  1. turgen edgeed garahiig husie.

    ReplyDelete
  2. hed honog hevtsen be? bi buten taslaad 21 xonokoj bn

    ReplyDelete
  3. Цуврал байгаа энэ тухай. Хүсвэл, Эрүүл мэнд гэсэн категороор ороод үзээрэй. Уг нь энд ТӨСТЭЙ БИЧЛЭГҮҮД гээд нэг юм байсан чинь алга болчиж.
    Хурдан эдгээрэй!

    ReplyDelete
  4. hi zovlogoo avah gsiimaa... odoo hagalgaand orood sar bolkoj bna 3 doloo honogiin daraa tatsan bairlaltai gipsee avahuulna gsn neg aidas bnaa uchir n gipsduuleh uyer holoo tataj uzsen chn bolku ulaa algadaj yavkaad bgaam shg sanagdaad bhiin ta nar bas tgsn uu?

    ReplyDelete
  5. Таягтай явж байгаа бол тэгээд болох байх аа. Эхэндээ угаасаа гишгэх ямар ч боломжгүй юм байна лээ. Гэхдээ яваандаа сайжирна. Амжилт!

    ReplyDelete
  6. unetei saixan zovlogoo ogsond bayarlalaa Dok

    ReplyDelete
  7. Эрүүл мэнд гэсэн категороор ороод үзээрэй, яг энэ тухай цуврал бичсэн байгаа шүү. Туршлага гэх үү дээ. Өнөөдөр би яг 1 жил болж байна, Тэгээд ямар байгаагаа удахгүй бичнэ ээ дахиад.
    Амжилт! Хэрэг болсон бол баяртай байна. :-) Хурдан эдгээрэй

    ReplyDelete
  8. Сайн уу? Шөрмөс маань сайхан эдгэж байна 1 асуудал байгаа нь их хатуу хөдөлгөөн нь муу болсон энэ хэр уджииж өмнөх шигээ болсон бэ яаах бэ

    ReplyDelete
  9. Тун удахгүй энэ тухай оруулна аа... :-)

    ReplyDelete
  10. Гялс оруулаарай ажилд нь амжилт хүсье

    ReplyDelete
  11. snuu ene tuhai ih medeelel tavisand bayrallaa bi 11 sard shoromsoo taslaad haglgaand orson odoo baga zereg l evgui gishgej bgaa odoo shormosnii sn vitamin uuj bolhuu ymr vitamnin bdg bol ur dun uguh boluu helj ugch tuslaach

    ReplyDelete
  12. I think this is among the most important information for me.
    And i am glad reading your article. But wanna remark on
    few general things, The web site style is ideal, the articles is really nice :
    D. Good job, cheers

    Stop by my site - mcse training

    ReplyDelete

Энэ тухай надтай бодлоо хуваалцаж байгаад баярлалаа :-)